Het heeft even geduurd, maar nu lijkt de discussie op gang te komen. 500 artsen en slaapdeskundigen hebben hun zorgen geuit over het vrij verkrijgbare melatonine.

Melatonine in het nieuws

Een paar weken terug schreef ik op LinkedIn een bijdrage naar aanleiding van een bericht over het gebruik van melatonine door kinderen. ‘Een op de zeventien kinderen (6 procent) gebruikt wekelijks melatonine als hulpmiddel om goed te kunnen slapen, concludeert het Erasmus MC in een onderzoek onder 871 kinderen in Rotterdam. Hun gemiddelde leeftijd is elf jaar.’

Zorgen over gebruik van melatonine

Zo’n 500 wetenschappers en artsen op het gebied van slaap maken zich zorgen om het gebruik van melatoninepillen als slaapmiddel. Nu ligt het nog in de schappen bij de drogist, maar de experts zouden het liefst zien dat het alleen nog met goede begeleiding en op doktersrecept te krijgen is bij de apotheek. “Bij verkeerd gebruik van melatonine kunnen mensen juist hun slaap gaan tegenwerken”, zegt slaapprofessor Ysbrand van der Werf. “De werking is eigenlijk niet om beter te slapen, maar om je biologische klok te verzetten.”

Donkerhormoon

Melatonine is geen slaapmiddel. Je zou het klokhormoon of donkerhormoon kunnen noemen. De aanmaak stopt als het dag is en bouwt op tot het een goede tijd is om te gaan slapen ’s avonds. Eventueel is melatonine in te zetten bij jetlag of werken in ploegendiensten, voor volwassenen en op advies van huisarts.

Averechts effect

Melatonine kan ook een averechts effect hebben op het slapen als je het verkeerd inzet. Later inslapen en opstaan bij tieners is heel normaal, alleen lastig als je op tijd op school moet zijn. “Melatonine gebruik je makkelijk verkeerd, omdat je het precies op het goede tijdstip moet innemen”, zegt slaaponderzoeker Annemarie Luik. Als je het te laat neemt, kan het meer slaperigheid veroorzaken overdag.

Wat helpt dan wel?

“Als je melatonine inneemt om beter te slapen terwijl stress de oorzaak is, bestrijd je alleen een symptoom”, zegt slaapdeskundige Hans Hamburger. Dan heeft een pilletje dus weinig zin, maar werkt slaaptherapie beter. De helft van de slechte slapers houdt zichzelf wakker met onhandige gewoontes. Het kost tijd én wilskracht om een ritme te verschuiven, beter slapen zonder hulpmiddelen is echt mogelijk.

Slaaptips en slaaptherapie

Slaapcoaching met behulp van ACT (Acceptatie en Commitment Therapie) leert je dat je niet méér moet doen om goed te slapen, maar juist mínder. De belangrijkste stap bij ACT-slaapcoaching: stoppen met vechten tegen de slapeloosheid, want vechten is actie en actie is het tegenovergestelde van slapen! Maak een afspraak voor een intake en schrijf je in voor mijn gratis slaaptips.

Het artikel over het onderzoek van het Erasmus MC kan je hier lezen. Het nieuwsbericht over de zorgen van 500 slaapdeskundigen over het gebruik van melatonine vind je hier.